Tips voor een ontstoken oog

Wanneer je een ontstoken oog hebt spreek je al gauw van een oogontsteking. Nochtans is dit slechts een verzamelnaam waaronder verschillende types oogontsteking thuishoren. Elk type van ontstoken oog wordt bepaald door de plaats waar de ontsteking ontstaat.

 

Algemene tips

Algemene tips voor een ontstoken oog

Onderstaande lijst geeft algemene tips die je zelf makkelijk kan toepassen om een ontstoken oog te behandelen. Meer specifieke tips per type oogontsteking kan je verderop in de tekst terugvinden. Ga echter zelf nooit experimenteren met geneesmiddelen en oogdruppels. Je ogen zijn zo cruciaal en gevoelig dat je best steeds meteen een arts raadpleegt. Enkel hij of zij kan een correcte diagnose stellen en bepalen welk type oogontsteking op jou van toepassing is.

 

Verzachtende middelen

  • Zorg voor zuiver water door dit te koken. Laat het wat afkoelen en bevochtig hiermee een watje of enkele wattenstaafjes. Dit kan je gebruiken om je oog zachtjes te deppen en te reinigen. Veeg steeds lichtjes van de buitenkant van je oog, naar je neus toe. Herhaal dit enkele keren later op de dag.
  • Je kan je ook neerleggen en het watje een geruime tijd op je gesloten oog laten liggen. Dit is rustgevend voor je ogen.
  • Leg een koud of warm washandje op je ogen. Iets warms geeft vaak extra verlichting en ontspant je ogen.
  • Ter afwisseling kan je ook een kant en klaar theezakje kamille- of venkelthee koken. Laat dit afkoelen en leg dit geruime tijd op je ogen.
  • Draag (tijdelijk) een goed afschermende (zonne)bril om je ogen extra bescherming te bieden tegen stofdeeltjes, fel licht en harde wind.
  • Vermijd zonlicht. Ga zeker ook niet onder de zonnebank wanneer je een oogontsteking hebt.

Hygiëne

  • Was regelmatig en grondig je handen & polsen.
  • Het is belangrijk om niet in je oog te wrijven en raak ook zeker je ander oog niet aan, om lokale besmetting te vermijden.
  • Vervang geregeld je kussensloop en je badhanddoek.
  • Gaat je kind naar een kinderdagverblijf? Wees in dat geval alert op een ontstoken oog bij de andere kinderen. Vooral een virale oogontsteking kan uiterst besmettelijk zijn.
  • Een ontstoken oog heeft rust nodig om te kunnen genezen. Verminder tijdelijk computeren en tv kijken. Zorg ook voor een goede nachtrust.
  • Gebruik tijdelijk geen of zo weinig mogelijk oog make-up. Verwijder deze ook steeds voor het slapen gaan. Hierdoor vermijd je dat er ’s nachts vuil in je ogen kan komen.
  • Gebruik ook zeker geen make-up van anderen.

 

Contactlenzen

  • Gebruik geen contactlenzen zolang de klachten aanhouden. Deze belemmeren het herstel van een ontstoken oog en kunnen dit zelfs erger maken.
  • Begrijp dat zelfs de duurste zuurstofdoorlatende contactlenzen, nog steeds de zuurstoftoevoer naar je ogen belemmeren.
  • Zachte contactlenzen kunnen interageren met sommige oogdruppels en -zalven, waardoor je wazig zal zien.
  • Reinig steeds zorgvuldig je lenzen en gebruik nooit speeksel. Dit bevat immers bacteriën die je net moet vermijden.
  • Draag je contactlenzen nooit langer dan nodig. Wissel ’s avonds af met een bril. Zo krijgen je ogen terug zuurstof die ze nodig hebben om goed te functioneren.

 

Varia

  • Wees tijdens de zomermaanden vooral voorzichtig met het gebruik van een ventilator en/of airco. Wanneer je deze voor langere tijd op je ogen gericht houdt, kunnen deze uitdrogen en geïrriteerd geraken. Ook opwaaiend stof kan zo makkelijker in je ogen terechtkomen.

 

Bindvliesontsteking

Bindvliesontsteking (Conjunctivitis)ontstoken oog | bindvliesontsteking of conjunctivitis

Symptomen van bindvliesontsteking

  • Het oogwit en de binnenkant van de oogleden kleuren rood
  • Pus of slijm aan de binnenkant van de oogleden
  • Een dikke, geelgroene of net een heldere en vochtige afscheiding
  • In de ochtend plakken de oogleden aan elkaar
  • Gezwollen, jeukende en tranende oogleden
  • Branderig gevoel en pijn aan je ogen
  • Vervelend gevoel alsof er een zandkorrel in je oog zit
  • Lopende neus en rauwe keel

 

Wat is bindvliesontsteking of conjunctivitis?

Wanneer je bindvlies (conjunctiva) ontstoken geraakt spreekt men van bindvliesontsteking of conjunctivitis. Het is één van de vaakst voorkomende types van oogontsteking.

Je bindvlies is het slijmvlies dat zowel je oogwit, als de onderrand en de binnenkant van je oogleden bedekt. Dit dun laagje weefsel zorgt er voor dat je ogen niet uitdrogen. Het bindvlies bevat zeer dunne bloedvaatjes, die doorgaans niet zichtbaar zijn. Wanneer je echter een ontstoken oog hebt, zullen deze bloedvaatjes uitzetten en zich vullen met bloed. Het lijkt dan alsof je oog en de binnenkant van je oogleden rood zien. Een ontstoken oog met bindvliesontsteking kan ook gepaard gaan met andere oogaandoeningen, zoals een ontstoken ooglid en een hoornvliesontsteking.

 

Oorzaken en behandeling van bindvliesontsteking

Een virale of bacteriële infectie ligt doorgaans aan de basis van conjunctivitis. Bindvliesontsteking kan eveneens ontstaan door overgevoeligheid zoals bij allergie of irritatie. Ook het “droge ogen” syndroom kan een ontstoken oog met bindvliesontsteking veroorzaken.

 

Bacteriële infectie

Oogpijn en pus kunnen het gevolg zijn van een bacteriële infectie.

De behandeling bestaat er in gebruik te maken van oogzalf met antibiotica. De antibiotica blokkeren de aanmaak van eiwitten in de bacteriën. Hierdoor kan de bacterie niet verder groeien en zal afsterven. Ook ontstekingsremmende middelen kunnen de bacteriegroei temperen. Wanneer de oogleden aan elkaar plakken kan je deze reinigen met een vochtig watje of wattenstaafje. Veeg steeds lichtjes van de buitenkant van je oog, richting je neus.

 

Virale infectie

Een irriterend of rood oog wordt meestal veroorzaakt door een virale infectie van het bindvlies. Dit gaat gepaard met keelproblemen en een lopende neus. De duurtijd van deze verschijnselen bedraagt één tot twee weken. Typerend voor een virale oogontsteking zijn eveneens een slijmvormige en waterige afscheiding. Slechte hygiëne bij het gebruik van contactlenzen kan een virale bindvliesontsteking veroorzaken. Ook een verkoudheid kan aan de basis liggen van een dergelijke ontsteking. Een virale oogontsteking is zeer besmettelijk en kan makkelijk overgedragen worden, wanneer je in aanraking komt met iemand die zelf een oogontsteking heeft.

In tegenstelling tot een bacteriële infectie, kan je een virale oogontsteking niet bestrijden met antibiotica. De ontsteking aan het oog verdwijnt meestal vanzelf na een paar dagen, doch afhankelijk van je situatie kan dit oplopen tot enkele weken. Je moet vooral preventief te werk gaan, om verdere verspreiding te vermijden. Virale infecties zijn immers steeds erg besmettelijk. In theorie zou je geen voorwerpen mogen aanraken die door andere mensen zijn gebruikt. In praktijk is dit niet altijd haalbaar. Maak er daarom een gewoonte van om regelmatig en grondig je handen en polsen te wassen. Wrijf zeker niet in je ogen en raak deze ook niet aan. Je kan de genezing versnellen door meerdere keren per dag het ontstoken oog te reinigen met zuiver water. Laat contactlenzen uit zolang de klachten aanhouden.

 

Overgevoeligheid

Een allergie zoals hooikoorts heeft vaak een impact op je ogen. Dit komt door een overgevoeligheid aan bepaalde stoffen zoals haren en huidschilfers van huisdieren, stuifmeelpollen, of zelfs bepaalde make-up. Een ontstoken oog dat ontstaat omwille van een allergische reactie uit zich voornamelijk in jeuk, roodheid, en overvloedig tranen van de ogen. Ook de bekende klachten die eigen zijn aan een allergie zullen zich voordoen, zoals niesbuien en een lopende neus. Chloor in zwembaden, rook, airco, stofdeeltjes en vuil kunnen irritatie veroorzaken, waardoor je in je ogen wrijft. Dit kan op haar beurt een ontstoken oog veroorzaken. Heb je als vrouw vaak een oogontsteking, dan kan dit te wijten zijn aan de make-up die je gebruikt.

Ingeval van allergie kan het volstaan je ontstoken oog te behandelen met medicijnen die gericht zijn op een allergie. Deze zullen immers de overgevoeligheid aan lichaamsvreemde stoffen verlagen, waardoor ze een gunstig effect hebben op de oogontsteking. Vaak ook worden de oogklachten minder na het gebruik van neusdruppels of -sprays. Ook oogdruppels met cromoglicaat kunnen de oogklachten verminderen. Door het afnemen van een bloedtest kan er bepaald worden voor welke stoffen je allergisch bent. Overgevoeligheid aan make-up kan je makkelijk nagaan door tijdelijk over te schakelen naar andere producten. Zolang de oogontsteking echter aanhoudt doe je er goed aan om zo weinig mogelijk, tot zelfs helemaal geen oog make-up te gebruiken. Gebruik ook geen contactlenzen als je een ontstoken oog hebt.

Hoornvliesontsteking

Hoornvliesontsteking (Keratitis)ontstoken oog | hoornvliesontsteking of keratitis

Symptomen van hoornvliesontsteking

  • Erg gevoelig aan licht
  • Het toehouden van de ogen verzacht de pijn
  • Je ogen voelen ruw aan tijdens het knipperen
  • Rood gekleurd slijmvlies en oogwit

 

Wat is hoornvliesontsteking of keratitis?

Net zoals het algemene begrip ‘oogontsteking’ een verzamelnaam is voor enkele meer specifieke oogaandoeningen, is ook hoornvliesontsteking of keratitis een algemene benaming. Ze verwijst naar enkele specifieke types van een ontstoken oog waarbij het hoornvlies (cornea) van het oog ontstoken is.

Het hoornvlies is een halve milimeter dik en doorzichtig. Het bevindt zich voor de pupil en de iris. Twee belangrijke lagen van het cornea zijn de collageenlaag en het endotheel. Respectievelijk zorgen deze voor de bescherming van het oog tegen infecties en het bevochtigen van het hoornvlies.

 

Oorzaken en behandeling van hoornvliesontsteking

Hoornvliesontstekingen kunnen onderverdeeld worden in fotokeratitis, herpes-simplex-keratitis en keratitis bullosa.

 

Fotokeratitis (lasoog of sneeuwblindheid)

Wanneer je ogen langdurig worden blootgesteld aan ultraviolette stralen kan de buitenste laag van het hoornvlies beschadigd worden. Dit is onder meer het geval wanneer je te lang in de zon bijft zitten zonder goede oogbescherming. De felle weerkaatsing van zonlicht op sneeuw kan eveneens fotokeratitis veroorzaken. Men spreekt in dit geval van sneeuwblindheid. Analoog kunnen ook lassers met een zogenaamd lasoog opgezadeld geraken, wanneer zij geen gebruik maken van de nodige bescherming voor hun ogen. Denk er aan dat ook zonnebanken gebruik maken van ultraviolette straling.

Bemerk dat je in eerste instantie vooral preventief kan optreden tegen een ontstoken oog met fotokeratitis. Dit doe je door steeds gepaste oogbescherming te dragen zoals bijvoorbeeld een goede zonnebril bij fel zonlicht. Afhankelijk van de situatie kan dit eveneens een skibril, een lashelm of  een speciaal brilletje zijn voor onder de zonnebank. Een hoornvliesontsteking geneest doorgaans vanzelf na 1 à 2 dagen. Gedurende deze tijd doe je er goed aan om zonlicht te vermijden. Eventuele pijn kan je verzachten door met mate gebruik te maken van oogdruppels. Je kan pijn echter ook draagzamer maken door je ogen te bevochtigen met een nat doekje.

 

Herpes-simplex-keratitis

Wanneer het hoornvlies is aangetast, kan dit beginnen opzwellen. Dit kan veroorzaakt worden als reactie op sommige oogdruppels. Vaak treedt het echter op na een medische ingreep op je ogen zoals bij ooginjecties, het laseren van je ogen of een hoornvliesbehandeling (corneale cross-linking). Door de zwelling van het hoornvlies zal je gezichtsvermogen tijdelijk wazig worden. De ogen doen pijn, tranen en hebben een rode kleur. Net zoals bij fotokeratitis zijn ze overgevoelig aan licht.

Om geen blijvende schade op te lopen aan je ogen, is het erg belangrijk om geen contactlenzen te dragen tijdens de oogontsteking. Contacteer ook meteen je dokter en ga niet zelf experimenteren. Je arts zal een speciale oogzalf met een antivirusmiddel voorschrijven die je aanbrengt in het onderste ooglid. Hierdoor zal de groei van het virus afgeremd worden. Na enkele dagen zullen de klachten verminderen. (Bij verkeerd gebruik kan deze zalf echter ernstige gevolgen hebben.) Wanneer het virus tot ver in het hoornvlies dringt, kan dit beschadigd geraken waardoor meteen ook je zicht afneemt. Een ontstoken oog met herpes-simplex-keratitis moet je dan ook snel laten behandelen. De infectie kan ook later nog terugkeren, waardoor het hoornvlies verder kan beschadigd worden.

 

Keratitis bullosa (blaartrekkende hoornvliesonteking)

Dit type van ontstoken oog doet zich vooral voor bij ouderen die een oogoperatie (zoals een behandeling voor staar) hebben ondergaan. Er vormen zich blaren op het hoornvlies, vandaar de benaming blaartrekkende hoornvliesontsteking. Wanneer een dergelijke blaar openbreekt gaat dit vergezeld van pijn en zal het gezichtsvermogen afnemen.

Zachte contactlenzen kunnen voor een genezend effect zorgen. Weet echter dat een dergelijke oogontsteking niet zelf te behandelen is. Neem steeds contact op met je arts. Deze zal je speciale oogdruppels voorschrijven of je desgevallend doorverwijzen naar de juiste instantie. Mogelijks kan er een hoornvliestransplantatie uitgevoerd worden, doch dit komt slechts zelden voor. Ook kunsttranen kunnen eventueel soelaas bieden. Sommige oogdruppels zijn niet enkel pijnstillend en ontstekingsremmend, maar bovendien voorkomen en bestrijden ze het zwellen van het oog wat kan voorkomen na een staaroperatie.

Inwendige oogontsteking

Inwendige oogontsteking (Uveïtis)oogontsteking | inwendige oogontsteking of uveitis

Symptomen van een inwendige oogontsteking

  • Verminderd gezichtsvermogen
  • (Zwarte) vlekken, wazig of onscherp zicht
  • Overgevoeligheid voor licht (fotofobie)
  • (Ernstige) pijn in of rond het oog
  • Rood oogwit

 
 

Wat is een inwendige ontsteking van het oog of uveïtis?

Uveïtis is een algemene benaming waarmee verwezen wordt naar inwendige ontstekingen van het oog. Omwille van haar aard is uveïtis een chronische (langdurige) vorm van een ontstoken oog. Van alle oogontstekingen komt uveïtis het minst vaak voor.

 

Oorzaken en behandeling van een inwendige oogontsteking

Er bestaat een veelvoud aan oorzaken voor een inwendig ontstoken oog. Vaak wordt een inwendige oogontsteking veroorzaakt door factoren die niet rechtstreeks te maken hebben met het oog, zoals bijvoorbeeld darmproblemen of gewrichtsontsteking. Onder meer ook syfilis, tuberculose en sommige herpes virussen kunnen een inwendig ontstoken oog veroorzaken. Deze vorm van oogontsteking kan snel vastgesteld worden door een arts. Omwille van haar complexiteit is een exacte oorzaak echter niet makkelijk te bepalen.

Deze vorm van oogontsteking kan niet zelf behandeld worden, doch steeds is een tussenkomst van een arts vereist. De behandeling bestaat voornamelijk uit het toedienen van oogdruppels die corticosteroïden bevatten. Er kunnen eveneens medicijnen ingeschakeld worden die de pupil verwijden. Je arts kan eveneens ontstekingsremmende middelen voorschrijven.